image 1 image 1 image 1 image 1

انسان و جنگ و خونریزی

آخرین تغییرات 1395/6/10 15:49:51 | تاریخ 1395/6/6 14:29:54 | دفعات خوانده شدن 1709 | 0 نظرات

جنگ همواره با تاریخ بشر، همزاد و عجین بوده و در طول تاریخ همواره جنگ و خونریزی وجود داشته که با پیشرفت فن­آوری و صنعتی شدن جهان، جنگ نیز متحوّل و با ابزار و آلات و ادوات جدید جنگی مجهّز و میزان تلفات و تخریب، افزایش‌یافته است. سلاح­های خودکار، هواپیماها، تانک­ها موشک­ها و بمب­های اتمی و .... همگی باعث شده که میزان دقّت و سرعت و قدرت بیشتر شده و به همان میزان تلفات و خسارات افزایش یابد.

جنگ و خونریزی توسط انسان که در طول تاریخ ادامه داشته، به نظر می­رسد که تاریخ‌مصرفی برای آن نیست و تا هنگامی‌که انسان بروی این کرة خاکی زندگی می­کند برای یافتن قدرت و ثروت از زور که همان جنگ است، استفاده می­کند و در نزاع­های داخلی و خارجی از انواع سلاح­ها استفاده نموده و این جنگ­ها و خونریزی­ها می­تواند در آینده، بشریت را تهدید کند. فلاسفه و اندیشمندان در خصوص آیندة انسان و زندگی بشر در این رابطه نظریه­های متفاوتی را بیان نموده­اند که به چند نظریه اشاره می­گردد:

بعضی از دانشمندان معتقدند که جنگ و شرّ و بدی و فساد و بدبختی و ... لازمه و جزء لاینفک حیات بشری است و بنابراین زندگی، بی­ارزش است و عاقلانه­ترین کارها، خاتمه دادن به حیات و زندگی است.

بعضی دیگر اساساً حیات و زندگی بشریّت را پوچ و ابتر می­دانند و معتقدند که بشر در اثر پیشرفت حیرت­آور، تکنیک و ذخیره کردن انبارهای وحشتناک سلاح­ها و ادوات تخریبی، به مرحله­ای رسیده که با گوری که با دستان خودش کنده است، یک گام بیشتر فاصله ندارد.

 برتراندراسل در کتاب«امیدهای نو» می­گوید:

 «اشخاصی هستند از جملة انیشتین که به‌زعم آن‌ها  بسیار محتمل است كه انسان دورة حیات خود را طی کرده باشد و در ظرف سال­های اندکی موفق می­شود که بامهارت شگرف علمی خود، خویشتن را نابود کند، بنابراین نظریه، بشر در نیمة راه عمر خود، بلکه در آغاز بلوغ فرهنگی به‌احتمال‌زیاد نابود خواهد شد.»( البته با توجّه به قراین و شواهد موجود این احتمال را نمی­توان نادیده گرفت.)

3-نظریة دیگر آن است که شر و فساد و لازمة و جزء لاینفک طبیعت بشری نیست، بلکه شر و فساد و تباهی و جنگ، معلول مالکیت فردی است و تا این امّ­الفساد هست، شر و فساد هم هست. مالکیّت فردی معلول درجه­ای از تکامل ابزار تولید است و با خواسته انسان­ها این امّ­الفساد از بین نمی­رود که با تکامل ابزار تولید و جبر ماشین، روزی ریشة این امّ­الفساد را جبراً خواهد کند، پس آنچه پایة و مایة خوشبختی انسان درآینده می­شود، تکامل ماشین است.

نظریة دیگری می­گوید: که ریشه فسادها و تباهی­ها و جنگ­ها، نقص روح و معنویّت انسان است، انسان هنوز دورة جوانی و ناپختگی را دارد، طی می­کند و خشم و شهوت بر او و بر عقل او حاکم است.

انسان فطرتاً در راه تکامل فکری و اخلاقی و معنوی پیش می­رود نه به سمت شرّ و فساد، اختیار و تعالی لازمه و جزء لاینفک طبیعت بشری است و نه جبر تمدّن که فاجعة خودکشی دسته­جمعی را پیش خواهدآورد، آینده­ای بس روشن و سعادت­بخش در انتظار بشریّت است که در آن دوران شر و فساد، از ریشه کنده خواهد شد و چنین دورانی در انتظار بشر است و با قیام حضرت مهدی (عج) با تکامل ایمان و معنویّت صورت می­گیرد (انشاءا...)

تاتار گرچه جهان را خراب کرد بجنگ

                                                   خرابه گنج تو دارد چرا شوی دلتنگ

کمال سرمست ببین نه نقص گناه

                                                 که هر که بی­هنر افتد نظر به عیب کند


در گزارش سازمان ملل در سال 1360 آمده است که یک پنجم بودجه مصرفی دنیا صرف تسلیحات می­شود و یک ششم افکار دانشمندان در حیطة فن­آوری تسلیحاتی و نظامی است.

چون جنگ و خونریزی با تاریخ بشریّت عجین شده، برای حفظ خود و کشور و دین و شرف بایستی همواره آمادة رزم بود که فردوسی می­گوید:

به روزگار سلامت سلاح جنگ بساز


                                         وگرنه سیل چو بگرفت سد نشاید ساخت


تاریخ ایران و جهان، گواه جنگ­ها و خونریزی­های بی­شماری از سوی حکّام، سلاطین و امپراطوران و ... بوده است که می­توان از جمله چنگیز خان­مغول به ایران، حملة اسکندر مقدونی به ایران، جنگهای ایران و روم و جنگ­های صلیبی و جنگ­های اول و دوّم جهانی و... که تاریخ جهان و ایران به ثبت رسیده است که نشانگر جنایات و تجاوزات فراوان بشریّت در طول تاریخ است.

در دهه­های اخیر نیز جنگ­های منطقه­ای و مذهبی تشدید شده است که خاورمیانه در کانون این جنگ­ها و خونریزی­های داخلی و خارجی بوده است. از جمله جنگ آمریکا بر علیه افغانستان و عراق و حضور گروهک تکفیری داعش در سوریه و عراق و .... را می­توان نام برد.

از جنگ­های مهّم بین­المللی می­توان به جنگ­های صلیبی بین مسیحیان و مسلمانان که حدود 300 سال از سال 1096 میلادی تا 1291 میلادی، طول کشید، می­توان اشاره کرد که حدود دو میلیون انسان در این جنگ­ها کشته و زخمی به جای گذاشت. و یا در جنگ جهانی اول و دوم ده­ها میلیون نفر کشته و زخمی شدند.

تعدادی از شعرا، صلح را بهتر از جنگ دانسته­اند از جمله فردوسی که می­گوید:

 اگر پیل زوری وگر شیر جنگ


                                           به نزدیکِ من صلح بهتر از جنگ


تعدادی از شعرا به رعایت جوانب احتیاط در جنگ اشاره کرده­اند از جملة صائب تبریزی می­گوید:

چون شود دشمن ملایم،احتیاط از دست مده


                                    مکرها در پردة باشد آب زیر کاه را

این سؤال مطرح می­گردد آیا همة جنگ­ها مذموم و ناشایست است؟ که جواب آن خیر می­باشد، تعدادی از جنگ­ها برای استحکام و ترویج دین مبین اسلام و در راه حقّ و حقیقت بوده است و جنگ­هایی است که بر­علیه کفر و شرک و الحاد، انجام گرفته و نمونه­های آن درصدر اسلام زیاد به چشم می­آید و رسول گرامی اسلام، حضرت محمّد(ص) و همچنین حضرت علی(ع) درجنگ­های بسیاری شرکت و برعلیه دشمنان دین و اسلام می­جنگیدند و لذا آن جنگ­ها مقدّس بوده و حکم جهاد که از فروع دین اسلام است، می­باشد و کشتگان این جنگ­های شهید محسوب گردیده و خداوند متعال در قرآن کریم به جهاد و جنگ در راه خدا اهمیّت بسیاری داده و ترغیب نموده است.

«يَا أَيُّهَا النَّبِيُّ حَرِّضِ الْمُؤْمِنِينَ عَلَى الْقِتَالِ...»[1]

«ای رسول، مؤمنان را برای جنگ ترغیب کن»

و کشته­شدگان در این جنگ­ها شهید محسوب شدند و آنان در نزد خدا روزی دارند و جایگاه آنان بهشت است و (عند ربهم یرزقون) هستند.

«إِنَّ اللَّهَ اشْتَرَى مِنَ الْمُؤْمِنِينَ أَنْفُسَهُمْ وَ أَمْوَالَهُمْ بِأَنَّ لَهُمُ الْجَنَّةَ»[2]

«خدا جان و مال اهل ایمان را به بهای بهشت خریداری کرده»

و در جنگ­های دفاعی و تدافعی که دشمن به میهن اسلامی حمله می‌کند، دفاع، لازم و ضروری است، همچون دوران هشت سال دفاع مقدّس ایران، برعلیه عراق که در آن دوران شهدای عزیزی تقدیم ایران و اسلام گردید که روحشان شاد و یادشان گرامی باد.

بنابراین جنگ­هایی که برای دفاع از ناموس و شرف و دین و سرزمین و ... است، جنگی است مقدّس و اگر انسان کشته شود، شهید محسوب می‌شود ولی تعدادی از جنگ­ها برای قدرت­طلبی و وسعت زمین و مقام‌طلبی انسان­های خودکامه و مستبد بوده که به حقّ خود قانع نیستند و در پی کسب سرزمین­ها و منابع حیاتی دیگر کشورها و سرزمین­ها هستند که این نوع جنگ، جنگی تجاوز­گرانه محسوب می­شود که حضور آمریکا در منطقة خاورمیانة و حملة به عراق و افغانستان و ... از نمونه بارز این تجاوزگری است.

زندگی صحنة پیکار و جنگ است و میدان مبارزه­هاست و مبارزه در راه عقیده و دین و رسیدن به اهداف و ... است. اگر این مبارزه و پیکار در جهت اهداف عالی و معنوی باشد آن پیکار و مبارزة مقدّس می­باشد، صحنة عاشورا و سرزمین کربلا از آن جمله است. هنگامی که امام حسین(ع) برای جلوگیری از بدعت­­گذاری در دین و امر به معروف و نهی از منکر و برپایی دین جدّش، رسول گرامی اسلام(ص) در مقابل یزید و یزیدیان ایستاد و جنگیدند و به شهادت رسیدند، این پایداری و استقامت و از جان­­ گذشتگی و ایثار مقدّس و ممدوح است به همین خاطر در سالگرد آن ایّام میلیون­ها نفر از مسلمانان جهان و آزادگان دنیا و در روز عاشورا عزاداری می­کنند و برای مظلومیت ایشان و یاران باوفایش اشک ماتم می­ریزند و یاد آن روز جانسوز را مرور و خون به ناحقّ ریختة ایشان و یارانش را گرامی می­دارند.

در جهان کنونی اگر بودجه­هایی که صرف تسلیحات و جنگ می­شود، صرف مبارزه با بی­سوادی و بی­بهداشت و رفع مشکلات زیستی و غذایی و فقر و آموزشی و ... در جهان می­شد، جهان ما شاهد صلح و صفا و دوستی و همزیستی مسالمت­آمیزی می­گردید و همه غمخوار یکدیگر و گره­گشای کار همدیگر بودند، صائب می­گوید:

شود جهان لب پر خنده­ای اگر مردم



                                            کنند دست یکی در گره­گشایی­ هم


کشورهای دنیا سالانه بیش از 250 میلیارد دلار، صرف هزینة جنگی و نظامی خود می­کنند و هزینه تسلیحات اتمی کشورهای قدرتمند بیش از 50 میلیارد دلار است.بنابراین از وحشتناک­ترین دوران و روزهای زندگی انسان­ها جنگ و خونریزی است که مفهوم آن نابودی، تخریب، فنا، مصیبت، مرگ، انتقام، کشتن، اسارت، و نیستی است گویا بهتر است که جنگ را در دو کلمه خلاصه کرد،«توحّش» و «شقاوت» در نوع جان­داران  این کشتار و خونریزی مختصّ انسان است.

دیده شده است هنگامی که وحشی­ترین حیوانات با هم ستیزه می­­کنند وقتی که طرف مقابل از صحنة جدال کنار کشید آن حیوان از تعقیب او و کشتن او خودداری می­کند و همجنس کُشی کمتر دیده شده است ولی در مورد انسان، متأسفانه همجنس کُشی و جنایت و خیانت، رایج و متداول است. دین مبین اسلام، «جهاد اکبر» را «جهاد با نفس» ذکر می­کند و اگر انسان موفق می­شود در حین مبارزه با دشمنان داخلی و خارجی با نفس خود نیز بجنگد، ایده­آل است آنگاه مجاهد فی سبیل الله نام می­گیرد و رزمنده اسلام و مجاهد اسلامی هم در صحنة جهاد اصغر و هم در صحنة جهاد اکبر که همانا خودسازی و مبارزه با نفس امّاره است، قدم بر­می­دارد و با الگو قرار دادن پیامبر گرامی اسلام، حضرت محمّد(ص) و ائمة اطهار(ع) و قرآن کریم و... به مقام­های عالی معنوی و عرفانی نایل می­گردد(انشاءا...)

 

بخشی از کتاب : حقایقی از مرگ و زندگی

اثر : جواد بهمنی ـ محمد مسعود بهمنی

ناشر : انتشارات نظری

http://nashrenazari.com/

استفاده از مطلب با ذکر منبع بلامانع می باشد



[1]. سورة انفال آیة 65

[2]. سورة توبه آیة 111


مقالات مرتبط
نظرات
نظری ثبت نشده
نظر دهید
نام و نام خانوادگی


آدرس ایمیل


نظر تذکر:کد HTML ترجمه نمی شود!

آنچه در عکس می بینید وارد کنید:

جستجو



امروز

1398/3/5



محصولی در سبد خرید شما نیست
آدرس ایمیل:

رمز عبور: